Alacak sigortası, vadeli satış yapan işletmelerin müşterilerinden doğan tahsilat riskini (ödenmeme riskini) sigorta mantığıyla yönetmesini sağlayan bir finansal risk çözümüdür. Basit çeviri: “Müşteri ödemezse işletmenin nakit akışı çökmesin” diye kurulan bir güvenlik ağı.
Yurtiçi/yurtdışı satış yapınız, vade yapınız ve müşteri profilinize göre en doğru planı çıkaralım.
Altayçeşme Mah., Efe Boz Sk No:12/25, 34843 Maltepe/İstanbul
Detay sayfalar: Alacak Sigortası • Ticari Alacak Sigortası • İhracat Sigortası
Bir işletme vadeli satış yaptığında aslında “kredi” vermiş olur. Kredi verirken en büyük tehlike ödememe veya gecikmeli ödeme riskidir. Alacak sigortası; bu riski ölçer, limitler, takip eder ve gerekli senaryolarda zararı telafi eder.
Kapsam, poliçe şartlarına göre değişse de genel olarak iki ana risk sınıfı vardır: ticari riskler (iflas, konkordato, uzun süre ödeme yapmama gibi) ve bazı ürünlerde politik riskler (özellikle yurtdışı satışlarda).
| Kapsam Başlığı | Örnek Durum | Neden önemli? |
|---|---|---|
| Ticari Risk | Müşterinin iflas etmesi / konkordatoya girmesi | Tahsil edilemeyen alacak “zarar”a dönüşmeden yönetilir. |
| Uzayan Gecikme | Vade geçti, belirli süre geçmesine rağmen ödeme yok | Nakit akışı bozulmadan aksiyon alınır. |
| Yurtdışı / Politik Risk | Transfer kısıtları, ülke riski, bazı politik olaylar | İhracat yapan firmalarda “ülke riski” kritik hale gelir. |
Piyasada en çok kullanılan ürün ticari alacak sigortası olduğu için “alacak sigortası” denince çoğu zaman ticari olan kastedilir.
Yurtiçi vadeli satış yapan işletmeler için ana omurgadır.
Kullanıcıların en çok sorduğu şey şu: “Kaç TL öderim?” Net rakam; sektör, ciro, vade, müşteri dağılımı ve teminat yapısına göre değişir.
Ama mantık şudur: Risk yükseldikçe prim artar, risk yönetimi güçlendikçe prim rasyonelleşir.
Tahmini fiyatın ne kadar olacağını mı merak ediyorsunuz? Tahmini Fiyatlandırma Aracı‘nı ziyaret edin.
30 saniyede kabaca hangi yaklaşımın daha uygun olduğunu görelim: ticari alacak sigortası mı, ihracat sigortası mı, yoksa devlet destekli alacak sigortası mı?
Vade ve müşteri yapınıza göre kapsam + limit stratejisini birlikte çıkarırız.
Limit disiplini ve tahsilat takibi oturunca risk algımız netleşti. (Temsili)
Dağılım stratejisi ile satış büyütürken riski kontrol etmeye başladık. (Temsili)
Hayır. Faktoring finansman ve tahsilat hizmeti sunabilir; alacak sigortası ise tahsilat riskini sigorta mantığıyla yönetmeye odaklanır. Bazı işletmeler ikisini birlikte kurgular.
Belirli işletme tipleri ve koşullarda, devlet destek mekanizması ile oluşturulan alacak sigortası modelleridir. Detaylı koşullar ilgili sayfada ele alınmalıdır.
Kapsam ve limitler müşteri bazında tanımlanabilir. Bazı müşteriler için limit onayı/limit revizyonu gerekebilir.
Evet. Alıcı riskine ek olarak ülke/transfer riskleri devreye girebilir. Bu nedenle ihracat sigortası yaklaşımı önem kazanır.
Genellikle vadeli satış yapan B2B firmalar için uygundur. Özellikle 30/60/90 gün ve üzeri vadelerde, müşteri sayısı arttıkça veya tek müşteride ciro yoğunluğu oluştuğunda fayda daha belirgin olur.
Prim; sektör, ciro, vade yapısı, müşteri dağılımı, geçmiş tahsilat performansı ve hedeflenen limitlere göre değişebilir. Risk arttıkça prim artma eğilimindedir; iyi risk yönetimi ve dengeli müşteri dağılımı maliyeti optimize edebilir.
Poliçeye göre değişmekle birlikte yaygın olarak ticari riskler (iflas, konkordato, uzun süreli ödememe gibi) ve ihracat tarafında bazı ürünlerde politik/ülke riskleri gündeme gelebilir. Net kapsam poliçe özelinde belirlenir.
Gecikme belirli bir eşiği geçtiğinde (poliçeye göre değişir) bildirim ve takip süreci başlar. Amaç alacağın mümkün olduğunca tahsil edilmesidir. Tahsil edilemeyen senaryolarda poliçe prosedürleri devreye girer.
Limit; sigortacının belirli bir alıcı için “güvenli gördüğü” azami risk tutarıdır. Limit, vadeli satışta “ne kadar açık pozisyon taşıyabileceğinizi” disipline eder.
Limit reddi; alıcının finansal riskinin yüksek görülmesi anlamına gelebilir. Çözüm olarak vade kısaltma, peşin/teminatlı çalışma, alıcı değişikliği, limit revizyon talebi veya satışın segmentlenmesi gibi seçenekler değerlendirilebilir.
Hayır, “her koşulda %100 tahsilat” gibi düşünmeyin. Alacak sigortası; risk yönetimi ve poliçe prosedürleri çerçevesinde koruma sağlar. Belgeli satış, doğru vade yönetimi ve poliçe şartlarına uyum kritik rol oynar.
Temel mantık benzer olsa da ihracatta alıcı riski yanında ülke/transfer koşulları gibi faktörler de gündeme gelebilir. Bu yüzden ihracat sigortası yaklaşımı ayrı değerlendirilir.
Hayır. Teminat mektubu, belirli bir yükümlülüğün yerine getirilmesini bankanın garanti etmesidir. Alacak sigortası ise vadeli satıştan doğan tahsilat riskini yönetmeye odaklanır.
Genellikle alıcı bazlı limit takibi, vade disiplini, gecikme bildirim süreçleri ve dokümantasyon (fatura/irsaliye/teslim teyitleri) daha sistematik hale gelir. Bu da işletmenin finansal kontrolünü güçlendirir.
Evet, uygun olabilir. Ancak satış hacmi, müşteri dağılımı ve vade yapısı belirleyicidir. KOBİ’lerde en kritik fayda: tek/az müşteriye bağımlılık ve uzun vade riskinin yönetilmesidir.
Poliçe şartlarına göre iptal/yenileme süreçleri değişebilir. Uygulamada amaç “doğru poliçeyi kurup sürdürülebilir şekilde yönetmek”tir. Net koşullar poliçe metninde yer alır.
Genellikle satış yapısı, müşteri listesi, ciro/vade bilgileri, tahsilat performansı gibi veriler istenir. İhracatta ülke/alıcı bilgileri daha kritik hale gelir.
Alacak sigortası; vadeli satış yapan işletmeler için tahsilat riskini yönetmenin en sistematik yollarından biridir. Doğru kurgulandığında yalnızca “koruma” sağlamaz; aynı zamanda müşteri limitlerini disipline eder, büyümeyi daha güvenli hale getirir ve nakit akışını stabil tutmaya yardımcı olur.
Satış tipi, vade ve müşteri dağılımınıza göre uygun modeli netleştirelim.